Kimyasal Savaş ve Korunma

 

 Kimyasal Savaş ve Korunma

KİMYASAL SAVAŞ VE TEHLİKE İKAZLARI Kimyasal özelliklerinden dolayı öldürücü, yaralayıcı, tahriş edici ve aynı zamanda yangın çıkartıcı, insanlara, bitki ve metallere etkisi olan katı, sıvı, gaz halindeki maddelerle yapılan savaştır. Yapımları kolay ve ucuz olması, tesir alanlarının çok geniş olması, tesis ve malzemeyi tahrip etmeden öldürücü olması en önemli özellikleridir. Genel Etkileri Solunum sistemi yoluyla alınan doz, maddenin havadaki miktarına ve kişinin kimyasal sahada kalma süresine bağlıdır. Sıvı kimyasal savaş maddeleri cilt tarafından emilmek suretiyle ciltte tahriş ve yaralara sebep olurlar. Düşük dozda kirlenen arazilerde fazla kalındığı takdirde gerek solunum gerekse cilt tarafından fazla miktarda emilme olacağından zayiatlara sebep olurlar. Bazı kimyasal maddeleri kalıcıdır. Bunların kalıcılığı fiziksel özelliklerine, hava şartlarına, arazinin, malzemenin ve teçhizatın tipine bağlıdır. Kimyasal Saldırının Belirtileri * Uçaktan yayılan bir serpinti veya sis görülmesi, * Düşman tarafından gelen duman ve sis görülmesi, * Patlama sesi az duyulan topçu mermileri, * Etrafta şüpheli yağ damlaları veya su birikintileri görülmesi, * Çevreye değişik kokuların yayılması. (Sarımsak, hardal kokusu vb.) * Görmede bulanıklık hissi, * Ani baş ağrısı, öksürme, aksırma, burun akması veya kanamaların görülmesi, * Gögüste ağrı, nefes almada zorluk görülmesi, * Deride kızarıklık veya kabarcıkların görülmesi, * Bulantı ve kusma görülmesi. Saldırıdan Önce Hazırlık * Kimyasal savaş hakkındaki gerekli bilgileri öğrenin, çevrenizdekilere öğretin, * Ev ve işyerinizin iç kısımlarında penceresi en az ve korumaya elverişli bir odasını sığınma yeri olarak hazırlayın, * Hazırladığınız sığınma yerine dışarıdan içeriye gaz sızmasını önlemek için pencere kenarlarını ve kapı aralıklarını bant, yapışkan sünger ve macun ile kapatın, * Kimyasal savaşın etkilerine karşı korunma sağlayan malzemeleri temin etmeye çalışın ve kullanmayı öğrenin, * Kendi kendize yardım ve ilk yardım esaslarını öğrenin, * Besinlerinizi gaz geçirmeyen cam ambalaj veya kutularda koruyun. Saldırı Sırasında Alınması Gerek Önlemler Evinizde veya İşyerinizde iseniz; * Önceden hazırlamış olduğunuz sığınma odasına girin, * Kapatılmış kapı ve pencere aralıklarına ek önlem olarak sulandırılmış çamaşır suyuna batırılmış bez, battaniye vb. malzeme ile örtün, * Tehlike geçinceye kadar bekleyin, * Eğer gözlerinizde yanma varsa, bu gaz sızıntısının belirtisidir. * Gözlerinizi bol su ile yıkayın, * Sızıntı olduğunu tahmin ettiğiniz bölgeyi önce sulandırılmış çamaşır suyu ile daha sonra sabunlu su ile yıkayın, * Radyo dinleyin ve açıklamalara uyun.

Dışarıda İseniz!! Sığınma Yerlerine Girmeden Önce; * Üzerinize gaz bulaşmış olabilir. * Derhal elbiselerinizi çıkarın, * Cildinizi bol su ile yıkayın, * Yukarıdaki tedbirleri alın. Taşıt Araçlarında İseniz; Pencere, kalorifer ve havalandırma sistemlerini kesinlikle kapalı tutarak en seri şekilde sığınma yerine girin. KORUNMA VE İLK YARDIM Toplu Korunma * Tehlike anında yakınınızdaki güvenli, kapalı bir yere girin. * Paniğe ve heyecana kapılmayın. * Yapılacak uyarılara göre hareket edin. Ferdi Korunma * Mümkünse gaz maskesi takın, * Sis ve duman içine girmeyin, * Üzerinize gaz bulaşmışsa çıkarıp atın ve hemen temiz bir elbise giyin, * Elbise dışında kalan çıplak deriye koruyucu merhem sürün ya da pudra dökün, * Daha önce korumaya almadığınız yiyecekleri yemeyin, * Açık su kaynaklarındaki suları içmeyin, * Alkol ve sigara kullanmayın. İlk Yardım * Gazdan gözünüz etkilenmiş ise bol sabunlu su ile yıkayın, * Yüzünüzü, kulağınızı ve boynunuzu sabunlu su ile temizleyin, * Mümkün olduğunca hareketten kaçınarak lüzumsuz enerji sarfetmeyin, * Gazdan etkilenen kişiyi yürütmeyin ve konuşturmayın, * Gazdan etkilenen kişiyi rahat ve sıcak tutun, elbiselerinin düğmelerini açın, * Etkilenen kişiye alkollü içki ve sigara kullandırmayın, etkilenen kişiye şekerli su, çay ve kahve içirin, * Mümkünse oksijen verin, * Solunumda duraklama gördüğünüzde suni solunum yaptırın, * İlk fırsatta en yakın sağlık kuruluşuna başvurun.

İKAZ VE ALARM İŞARETLERİ Hazırlık İkazı Radyo televizyon vb. gibi yayın araçlarının aracılığı ile verilir.

Sarı İkaz Saldırı ihtimali var anlamındadır. Üç dakika sürekli düz siren sesi ile verilir. Kırmızı İkaz

Saldırı tehlikesi var anlamındadır. Üç dakika yükselip alçalan, dalgalı siren sesi ile verilir. Radyoaktif Serpinti ve Kimyasal Saldırı İkazı Radyoaktif Serpinti veya kimyasal saldırı var anlamındadır. Kesik kesik siren sesiyle veya radyo televizyon gibi yayın araçlarıyla verilir. Beyaz İkaz Tehlike geçti anlamındadır. Radyo, televizyon, megafon vb. gibi her tür yayın araçları ile duyurulur. KİMYASAL SAVAŞ MADDELERİ - Yakıcı Gazlar - Boğucu Gazlar - Sinir Gazları - Kan Zehirliyici Gazlar - Kusturucu Gazlar - Göz Yaşartıcı Gazlar - Uyuşturucu Gazlar - Muhtelif Gazlar YAKICI GAZLAR Fizyolojik Etkileri * Gözlerde sulanma ve yanma, * Gözlerde ışığa karşı duyarlılık, * Göz kapaklarının şişmesi, * Öksürük ve boğulma hali, * Gözlerde, boğaz ve nefes borularında iltihaplanma. Yapılacak İlk Yardım * Göz kapaklarınızı açık tutarak bol su ile uzun süre yıkayın, * Teninize bulaşan sıvıyı yara temizler gibi sürtmeden silin, * Koruyucu merhem sürün, * Bol su ile yıkayın, * Elbisenizi temizleyin ya da çıkarıp atın. BOĞUCU GAZLAR Fizyolojik Etkileri * Gögüste darlık ve solunum güçlüğü, * Öksürük ve gözlerde yaşarma, * Yorgunluk ve dudaklarda morarma, * Burun ve boğazda tahriş ve akıntı, * Bulantı ve kusma. Yapılacak İlk Yardım * Varsa maske takın, * Temiz havaya çıkın, * Maske içine 3-4 dakika ara ile 2 şer ampulden en çok 8 ampul Amilnitrik ampulu

(veya benzeri) kırarak koyun, * Üzerine sıvı gaz sürülmüşse elbiselerini çıkarın ve havalandırın, * Hastayı sakin tutun, yürütmeyin ve hastaneye ulaştırın. SİNİR GAZLARI Fizyolojik Etkileri * Sebepsiz ağız ve burun akıntsı, * Gögüs tıkanıklığı ve solunum güçlüğü, * Görme bulanıklığı, gözbebeklerinin küçülmesi, * Kaslarda seğirme, * Bulantı ve kusma, * Aşırı terleme, idrar tutamama, * Baş ağrısı, denge bozukluğu, * Şaşkınlık, miskinlik, * Sebepsiz sıçrama, çırpınma, * Koma ve ölüm. Yapılacak İlk Yardım * Varsa maske takın * Süratli hareket edin veya ettirin, * Tenine bulaşan sıvıyı sürtmeden silin, * Bol su ile uzun süre yıkayın, * Kirli elbiselerni temizleyin veye çıkarıp atın, * Atropin iğnesini sağlık personeline yaptırın. KUSTURUCU GAZLAR Fizyolojik Etkileri * Burun ve boğazda tahribat, * Öksürük, aksırma ve salya akması, * Baş Ağrısı, * Boğaz ve nefes borusunda şiddetli acı, * Bulantı ve kusma. Yapılacak İlk Yardım * Varsa maske takın, * Ağızdan salya gelsede maskenizi çıkarmayın, * Kusma zorunluluğu varsa maskenin alt kenarını açıp kusun, tekrar taktığınızda içerideki gazı şiddetle üfleyerek çıkarın, * Bir süre sonra kendiliğinden iyileşme görülür. GÖZ YAŞARTICI GAZLAR Fizyolojik Etkileri * Gözlerden bol yaş gelmesi, * Gözleri ovuşturma isteği, * Cilt ve burun içerisinde batma, * Sıcak su kullanıldığında ciltte yanma, * Şiddetli baş ağrısı, * Bulantı ve kusma isteği.

Yapılacak İlk Yardım * Varsa maske takın, * Gaz bulutu geçtikten sonra maskenizi çıkarın, * Yüzünüzü rüzgara çevirin ve elbiselerinizi gevşetin, * Gözlerinizi ovuşturmayın, yara temizler gibi silin, * Gözlerinizi bol su ile yıkayın, * Cilde bulaşmış sıvı gazı sabun ve su ile iyice yıkayın. UYUŞTURUCU GAZLAR Fizyolojik Etkileri İlk Dört Saat İçinde: * Görmede bulanıklık, göz bebeklerinin büyümesi, * Şaşkınlık, uyuşukluk, sersemleme, * Baş dönmesi, işitmede güçlük, * Ağız, dudak ve ciltte kuruma, * Tansiyonun yükselmesi, kalp atışlarının hızlanması, 4 - 96 Saat içinde: * Hareketsizlik, çevreye intibaksızlık, * Gelişi güzel davranışlar, gayesiz dolaşma. Yapılacak İlk Yardım * Gözleri sadece temiz su ile yıkayın, * Vücuda bulaşmışsa sabun ve su ile yıkayıp iyice durulayın, * Elbiseleri ve kirli sahayı bol deterjanlı su ile yıkayın ve tazyikli su ile durulayın, * Malzemelerin temizlenmesindehipoklorid ve alkol kostik eriyikleri kullanın. MUHTELİF GAZLAR a) Klor ve taklit yakıcı gaz: * Eğitim amacı ile kullanılırlar. b) Herbesit`ler: Sıvı haldedirler * Turuncu herbesitler, bitkilere aşırı etkili olup, insan ve hayvanlara etkisi azdır. * Beyaz herbesitler, toprakta uzun süre kalabilirler, kök yoluyla bitkiye girerler, geniş yapraklı otla etkin olup, insan ve hayvanlara etkisizdir.